Ήρθαμε σε επαφή με τον DJ Moya καταθέτοντάς του, μεταξύ άλλων, τις ερωτήσεις μας γύρω από τη μοναχικότητα του DJ, τον καλλιτεχνικό αποκλεισμό που δημιουργεί η ίδια η εποχή των social media, το trap και για τα προγνωστικά του για τα play offs της Football League φέτος ό,τι άλλο μας ήρθε στο μυαλό. Ιδού οι απαντήσεις του.

Τάσο καλησπέρα και καλώς ήρθες στο Viberated.

Καλησπέρα και σε σας και σας ευχαριστώ για το κάλεσμα!

Κρίνοντας απ' τον τρόπο που μοιράζεται η πίτα του ενδιαφέροντος απ' το κοινό προς τους καλλιτέχνες, ο ρόλος του turntablist μοιάζει ως κάτι το πολύ μοναχικό. Έχεις κάνει ειρήνη με αυτήν την ιδέα;

Σίγουρα. Το turntablism δεν είναι κάτι εύκολο για τον ακροατή. Όπως και γενικότερα ένα μουσικό όργανο σε σχέση με τον front man ενός συγκροτήματος. Το turntablism για κάποιον που δεν έχει ασχοληθεί με αυτό είναι σαν κάποιος να σου μιλάει μια γλώσσα που δεν ξέρεις. Το θετικό βέβαια είναι ότι πχ στα live, σε ένα scratch line ή ένα beat juggling υπάρχουν έντονες αντιδράσεις από το κοινό, οπότε σίγουρα κάτι γίνεται. Αυτό που δεν πρέπει σε καμία περίπτωση είναι να αποκοπεί το turntablism από το rap. Είναι μια τάση που σημειώνεται πολύ τελευταία και έξω αλλά και εδώ, υπάρχουν group χωρίς DJ και DJs χωρίς group. Θεωρητικά και τεχνικά το ένα μπορεί να πορευτεί χωρίς το άλλο αλλά από την άλλη ένα ολοκληρωμένο hiphop σχήμα χρειάζεται ένα turntablist. Το hiphop ξεκίνησε από τους DJs και έπειτα ενσωματώθηκαν οι MCs. Σήμερα πρωταγωνιστούν οι δεύτεροι και χαίρομαι γι' αυτό γιατί ο rapper μπορεί να αφυπνίσει το κοινό με κοινωνικά θέματα. Χαίρομαι ακόμη περισσότερο για αυτούς τους MCs που αντιλαμβάνονται και δίνουν χώρο στους turntablist DJs, και ακόμη περισσότερο για εκείνους που έχουν προσπαθήσει και να κατανοήσουν τη γλώσσα τους (σημ. turntablist DJs).

Αν άκουγες κάποιον να λέει, “έβαλα σπίτι να παίζει το beat tape του Moya, γιατί ήθελα να κάνω μια δουλειά κι ήθελα απλώς κάτι να παίζει στο χώρο”, θα το έβρισκες προσβλητικό; Κοινώς, είναι τα beat tapes η lounge μουσική του σήμερα; Υπό την έννοια ότι το attention του ακροατή μειώνεται θεαματικά, συγκριτικά με ένα τραγούδι που είναι ντυμένο με στίχους.

Δεν το βρίσκω προσβλητικό όχι, μάλλον το βλέπω πιο πολύ σαν προτέρημα. Τα beat tapes έχουν συνήθως το minimal χαρακτηριστικό οπότε εν μέρη είναι και λογικό. Αλλα από την άλλη η μαγεία σε αυτό το είδος είναι ότι όταν το ακούς με προσοχή παρατηρείς καινούρια πράγματα, νέους ήχους και αλλαγές που δεν είχες προσέξει με το πρώτο (ίσως και με περισσότερα) άκουσμα ενώ από παράλληλα, είναι ό,τι πρέπει και για μουσικό χαλί.

Προσωπικά, θα έλεγα ότι τα σημερινά rap albums/κομμάτια, είναι δραματικά φτωχά από από scratch -από την παρουσία/συμμετοχή ενός DJ τέλος πάντων. Βασικά νομίζω ότι ανέκαθεν, λίγο πολύ, έτσι ήταν. Συμφωνείς με αυτό; Κι αν ναι, γιατί νομίζεις ότι συμβαίνει;

Νομίζω πως από τις αρχές του 90 ξεκίνησε να είναι έτσι. Έπεσαν όλοι πάνω από τα sampler και δόθηκε ιδιαίτερο βάρος στη παραγωγή. Επιπλέον έχουν μερίδιο ευθύνης και οι DJs οι οποίοι απομονώθηκαν. Και μιλάω για ιερά ονόματα του χώρου, Qbert, D-styles κλπ, τους φαντάζεσαι αυτούς σε μπάντα; Βέβαια το στοιχείο του scratch δεν έλειψε εντελώς. Υπήρχαν και υπάρχουν όμως μεγάλες μπάντες που δεν έχουν scratch στα κομμάτια όπως οι Wu Tang ας πούμε. Αυτό δε σημαίνει ότι αμελούν το στοιχείο του turntablism. Στα live ο DJ θα είναι εκεί, άρα και το scratch υπάρχει. Δεν γίνεται κι αλλιώς όμως όπως προανέφερα. Προσωπικά τώρα, ένας hiphop δίσκος για μένα για να είναι ολοκληρωμένος και αμιγής χρειάζεται το scratch. Είναι σαν να ακούς rock ή metal χωρίς σόλο στη κιθάρα. Γίνεται; Γίνεται, αλλά κάτι λείπει.

Αν δεν κάνω λάθος έχει περάσει ένας χρόνος και κάτι απ' την κυκλοφορία του Π305. Έστω και καθυστερημένα, θα ήθελες να μου πεις, δυο λόγια για αυτή τη δουλειά; Τύπωσες βινύλια, έκανες release party, ενώ αργότερα ανέβασες όλο το beat tape στο YouTube. Θεωρείς ότι ο κόπος σου ως σύμερα έχει ανταμοιφθεί αν αναλογιστείς το feedback που εισέπραξες απ' τον κόσμο;

Ίσως να έπρεπε να είμαι ευχαριστημένος. Αν σκεφτείς ότι όταν ξεκίνησα να φτιάχνω κομμάτια δε σκεφτόμουν καν κάτι τέτοιο, ότι θα κάνω album δηλαδή. Είχα φτιάξει τρία tracks αρχικά, το Midnight in SKG, το Thoughts on the 5th floor και το Stack in the elevator. Δεν ήξερα τι να τα κάνω… Τ' άκουσαν διάφοροι φίλοι και με παρότρυναν να κάνω κάτι ολοκληρωμένο. Έτσι προέκυψε και το beat tape. Κυκλοφόρησε στο YouTube και πάλι είπα "ok καλά και ως εδώ". Μετά από λίγο καιρό έρχεται και ο Γιώργος (Mind the Wax) και μου λέει θα στο κάνω βινύλιο. Και κάπως έτσι έγινε κι αυτό, αβίαστα. Βέβαια, νομίζω πως όσοι ασχολούμαστε και έχουμε πάθος με το hiphop (ίσως και με τη μουσική γενικότερα) δεν είμαστε ευχαριστημένοι ποτέ, είμαστε «λαίμαργοι», δε χορταίνουμε ποτέ και θέλουμε να το πηγαίνουμε όλο και ένα βήμα παραπάνω. Πράγμα και καλό και κακό ταυτόχρονα. Όσον αφορά το feedback είμαι αρκετά ευχαριστημένος πάντως. Θεωρώ ότι δεν είναι εύκολος δίσκος, έχει πολλά scratch και συγκεκριμένο ηχο. Παρ’ όλα αυτά μου είπαν άνθρωποι πολύ καλά λόγια και για τον δίσκο και για το βίντεο κλιπ και δεν το περίμενα. Αυτό είναι το πιο σημαντικό για μένα. Αν νιώθουν πρώτα οι δικοί σου, μετά τα υπόλοιπα έρχονται.

Έχει χυθεί άπειρο διαδικτυακο (και λίγο λιγότερο τυπωμένο) μελάνι σχετικά με την φθορά και την αλλοίωση που έχουν προκαλέσει τα social media στους ανθρώπους, την προσωπική επαφή κι όλα αυτα. Ως μέλος ενός group που τα μέλη του δεν είχαν ποτέ την ίδια έδρα αλλά κι ως άνθρωπος που ok, κάνεις μουσική και θα ήθελες να την ακούσουν και πέντε άνθρωποι ενδεχομένως, δαιμονοποίησες ποτέ όλο αυτό το επικοινωνιακό μοτίβο; Το Facebook, το Ιnstagram κλπ;

Ναι, το παραδαιμονοποίησα μάλιστα. Να φανταστείς αργήσαμε πολύ να κάνουμε Facebook σαν γκρουπ με τα Χνάρια. Είχαμε ένα blog και ενημερώναμε από ‘κεί. Ok, λειτουργούσε ως ένα σημείο. Αργότερα αναγκαστήκαμε. Θεωρώ ότι όλα είναι καλά αρκεί να προσέχεις τη χρήση. Εμείς τα κάνουμε, δε μας κάνουν αυτά. Το να ανεβάζεις προσωπικές φωτογραφίες και κάθε είδους σχόλιο στο Facebook δε θεωρώ ότι φταίει η πλατφόρμα που σε αφήνει να το κάνεις. Όπως και που τού δίνουμε τα στοιχεία μας. Πρωτίστως εμείς φταίμε. Τα social media αλλά και τη τεχνολογία γενικότερα πρέπει να τα χρησιμοποιούμε όσο μας χρειάζεται, κερδίζοντας από αυτά/ην.

Ποιους δίσκους ξεχώρισες μέσα στο 2018; Είτε ελληνικούς, είτε όχι. Θα μπορούσες να αναφέρεις ενδεικτικά μερικούς;

Ξεχώρισα πολλά ελληνικά, τελευταία ακούω περισσότερο ελληνικό hip hop από ποτέ. Ίσως να είμαι και εγώ σε μια τέτοια ανάγκη αλλά σίγουρα πλέον βγαίνουν και καλύτερα πράγματα στην Ελλάδα απ’ ότι παλιότερα. Ζούμε πιστεύω μια δεύτερη χρυσή εποχή. Έβγαλε δισκάρα ο TNT, οι Fer De Lance που έχω τη τιμή να συμμετέχω, οι Zoro&Buzz, ο Λεξ και άλλοι. Για μένα αυτοί είναι δίσκοι που δε μπορείς να κλείσεις τα μάτια. Από την ξένη σκηνή επίσης βγαίνουν πολύ καλά πράγματα, από Ευρώπη κυρίως, όπου υπάρχει ένα μεγάλο instrumental hiphop ρεύμα. Του Άγγλου του Aver είναι ένας δίσκος που μου άρεσε πολύ. Μου αρέσει πολύ το ύφος του Reklews από Blah Records που έβγαλε κι αυτός πρόσφατα. Από τους παλιούς που κυκλοφόρησαν καινούριο υλικό μου αρέσουν πολύ οι πειραματισμοί του DJ Muggs. Ο Premier επίσης συνεχίζει και φτιάχνει ωραία και κλασσικά πράγματα. Οι Cypress Hill και οι Wu Tang επέστρεψαν με δισκάρα. Και σε πιο abstract, trip hop του DJ Krush το Cosmic Yard.

Πού βρίσκονται τα Χνάρια σήμερα;

Σαν Χνάρια ανέκαθεν δισκογραφικά είχαμε κενά. Πχ ο προτελευταίος δίσκος μας ήταν το 2013. Και το «Φασαρία» βγήκε αρχές του 2018. 5 χρόνια μετά δηλαδή. Προφανώς, δεν υπάρχει και κάποιος που σου λέει και σε αναγκάζει να κάνεις πράγματα. Πρέπει να μιλάς όταν έχεις κάτι να πεις. Κατά τα άλλα εμείς σίγουρα έχουμε να πούμε πράγματα αλλά λείπει ο Λουκάς στη Κρήτη και τρέχει με ένα κάρο δουλειές και είναι δύσκολο να ενεργοποιηθούμε όλοι μαζί. Κάποια στιγμή θα ξαναγίνει. Είμαστε 15 και χρόνια φίλοι με τον Brak και τον Λουκά και ‘χουμε μοιραστεί το βάρος και στα καλά και στα άσχημα. Όταν ακούω «Χνάρια» πρώτα σκέφτομαι τη λέξη φιλία και μετά τη μουσική.

Ποιο είναι το μεγαλύτερο σου ενδιαφέρον μετά τη μουσική; Με τι άλλο ασχολείσαι, κοινώς.

Μ’ αρέσει η web τεχνολογία και το design, έχω δουλέψει ως web developer. Μ’ αρέσει η πυγμαχία, και όταν σκαλώνει το κεφάλι μια ταινία που θα σου πει κάτι ή πιο σπάνια ένα βιβλίο.

Εδώ και καιρό, επικρατεί μια φρενίτιδα στο YouTube (το οποίο είναι πλέον το κυρίαρχο μέσο προβολής). Αναφέρομαι στην έξαρση του trap και στην επαναλαμβανόμενη ταύτιση του με το hiphop. Ακόμα και με τους δικούς σου αισθητικούς όρους, θα έβρισκες ενδιαφέρον όλο αυτό το buzz γύρω από τη μουσική σου, ή προτιμάς συνειδητά την ηρεμία των μικρότερων ακροατηρίων; Για να γίνω πιο σαφής, πώς σου φαίνεται η ιδέα, η μουσική που φτιάχνεις σήμερα και φτάνει στ' αυτιά Χ αριθμού ατόμων, να είχε ως αποδεκτή μερικά εκατομμύρια χρήστες του YouTube; Γοητευτικό; Κουραστικό και μόνο να το σκεφτείς, ίσως;

Κουραστικό σίγουρα όχι. Αντιθέτως. Μπορεί να κάνεις μουσική πρώτα για σένα, και πάντα επηρεασμένος από το περιβάλλον σου αλλά υπάρχει ανάγκη να το μοιραστείς. Βέβαια τα νούμερα δεν σημαίνουν και τίποτα. Υπάρχουν ποιοτικές δουλειές χωρίς νούμερα και σκουπίδια με νούμερα. Το trap είναι σκουπίδι με νούμερα. Και δεν είναι Hip Hop. Ότι έχει μέσα rap δεν είναι και hiphop. Όταν ακούμε να μας τα λένε αυτά βαράμε τα κεφάλια μας στους τοίχους. Δεν ασχολούμαι καν. Ας δούνε ένα ντοκιμαντερ για την ιστορία του είδους και θα καταλάβουν, τόσα υπάρχουν πλέον. Αν δεν καταλάβουν είναι ηλίθιοι. Και φυσικά όπου trap δεν αναφέρομαι στο new school ήχο. Άλλο το trap άλλο το new school όπως grime κτλ.

Αν έπρεπε να ξεχωρίσεις δύο, ποιες θα έλεγες ως τις καλύτερες μουσικές σου στιγμές; Συμπεριλαμβανομένης και της πορείας του group φυσικά.

Πάρα πολλές, δε μπορώ να ξεχωρίσω αλλά θα πω τα δύο πρώτα πράγματα που μου έρχονται στο μυαλό. Όταν παίξαμε με τα Χνάρια support στη συναυλία των Public Enemy και η άλλη, κάποιο DJ set που κατέληξε σε cypher με φίλους.

Επίσημο κανάλι στο YouTube | Facebook

Ksts Pxrs

Ksts Pxrs

Rover, reader, cinephile. Tea & yerba mate lover
Ksts Pxrs